مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) انوار معرفت 2645-8217 8 2 2019 11 22 بررسی تطبیقی فنای فی الله در عرفان اسلامی و مکشه در مکتب ادویته ودانته با تأکید بر آرای ابن‌عربی و شَنکَره 49 66 160 FA حسن عبدی دانشیار- گروه فلسفه دانشگاه باقرالعلوم (علیه السلام) کد ارکید https://orc رضا الهی منش عضو هیئت علمی - دانشگاه ادیان و مذاهب Journal Article 2020 02 20 در عرفان اسلامی، «فنای فی الله» مقصد نهایی است و در مکتب ادویته ودانته «مُکشه». با توجه به شباهت های میان عرفان اسلامی و مکتب مذکور، مقایسة این دو آموزه می تواند به درک عمیق تر «فنای فی الله» کمک کند. پرسش این است: چه وجوه اشتراک و تفاوتی میان مقام «فنای فی الله» در عرفان اسلامی با تأکید بر آرای ابن عربی و مقام «مُکشه» در مکتب ادویته ودانته با تأکید بر آرای شَنکَره می توان یافت؟ برای پاسخ، در مرحلة جمع آوری اطلاعات، روش توصیفی، و برای تجزیه و تحلیل اطلاعات، روش تحلیلی ـ مقایسه ای به کار رفته است. بر اساس یافته های تحقیق، وحدت گرایی، معرفت محوری، و نقش ابزاری عمل، وجوه شباهت این دو آموزه است و تفاوت های آن دو عبارت است از: وجودی ـ معرفتی بودن فنا به رغم شهودی بودن مُکشه؛ مبدأ بودن حرکت حبی برای فنا به رغم مبدأ بودن سَمساره برای مُکشه؛ نقش انسان کامل در فنا به رغم عدم توجه به انسان کامل در مُکشه؛ تأکید بر وجه خاص در آموزة فنا به رغم عدم توجه به آن در مُکشه؛ توجه به مرحلة بقای بعد الفنا در آموزة فنا و عدم توجه به آن در مُکشه. https://erfani.nashriyat.ir/sites/erfani.nashriyat.ir/files/article-files/4_12.pdf