TY - JOUR ID - 5003585 TI - تجربۀ عرفانی در منظر علّامه حسینی طهرانی؛ ماهیت، مراتب، معیارها، عوامل و موانع JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 17 LA - fa SN - 2645-8217 AU - Azarbayjani, Masuod AD - استادیار - پژوهشگاه حوزه و دانشگاه AU - Afzali, Ahmad AD - Y1 - 2025 PY - 2025 VL - 14 IS - 1 SP - EP - KW - سیدمحمدحسین‌حسینی‌طهرانی KW - تجربۀ عرفانی KW - عرفان صادق و کاذب DO - 10.22034/erfani.2026.5003585 AB - تجربۀ عرفانی محوری اساسی در عرفان نظری و عملی است. این پژوهش به تحلیل نظام فکری علامه طهرانی دربارۀ ماهیت، مراتب، عوامل و موانع تجربۀ عرفانی و تمییز عرفان اصیل از کاذب می‌پردازد. مسئلۀ اصلی، تبیین تجربۀ عرفانی در اندیشۀ او و تفسیر سلوک عارفانه بر اساس آموزه‌های قرآنی و روایی است. هدف، استخراج دستگاه معرفت‌شناختی و هستی‌شناختی عرفان وی و تبیین نقش ولایت، شریعت و استاد در اصالت بخشیدن به این تجربه است. روش تحقیق، توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر اسناد و تحلیل محتوای آثار ایشان است. ضرورت پژوهش، بازخوانی سنت عرفانی اصیل اسلامی در مقابل عرفان‌نماهای معاصر است. یافته‌ها نشان می‌دهد از نگاه علامه طهرانی، تجربۀ عرفانی فرآیندی تدریجی است که در پنج مرتبۀ مکاشفه(مادیه تا ذاتیّه) محقق شده و از جذبه تا بقاء بالله امتداد می‌یابد. این سیر تنها در چارچوب شریعت، تحت هدایت استاد کامل و با ولایت اهل‌بیت(ع) اصالت می‌یابد. معیارهای اصلی تمایز عرفان صادق از کاذب، توحیدمحوری، التزام به شریعت و تبعیت از ولایت است. آفات راه شامل دلبستگی به کرامات، خودبینی و افشای اسرار است. نوآوری پژوهش، ارائۀ نظام‌مندترین بازسازی از مراتب تجربۀ عرفانی در اندیشۀ علامه طهرانی و استخراج الگویی برای سنجش اصالت این تجارب بر پایۀ معیارهای الهی و معرفتی است UR - https://erfani.nashriyat.ir/node/5003585 L1 - ER -