Anwar-e Ma`rifat, Volume 14, Issue 1, No 28, Year 2026, Pages 39-56

    The Causes of Encountering God and the States and Feelings after the Encounter in the Qur'an and the Traditions of the Prophet's Household (PBUT)

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    ✍️ Ahmad Qodsi / Associate Professor, Department of Jurisprudence and Principles of Islamic Jurisprudence, Al-Mustafa International University, Imam Khomeini Educational Complex, Qom, Iran / qdsya029@gmail.com
    doi10.22034/erfani.2026.5003489
    Abstract: 
    The highest goal of Islamic mysticism is attaining the encounter with God. Islamic mystics have discussed the causes of encountering God; however, little or nothing has been said about the states and feelings experienced after the encounter, except for a few brief references. However, the Qur'an and the traditions of the Prophet's Household (PBUT)—which, in fact, present the true and authentic mysticism within Islam's educational system—reveal both the causes of encountering God and the states and feelings experienced by the wayfarer who attains this encounter. Using a descriptive-analytical method and library-based sources, the present study seeks to examine this subject in the light of the Qur'anic verses and the traditions of the Prophet's Household (PBUT). The findings of the study indicate that numerous causes of encountering God can be identified in the Qur'an and the traditions of the Prophet's Household (PBUT). The states and feelings following the encounter may also be classified into two categories: those experienced after the encounter in the Hereafter, such as extraordinary joy and delight, and those experienced after the encounter in this world, such as tenderness of heart and restlessness arising from the fear of separation.
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :اسباب لقاء الله و حالات و احساسات پس از لقاء در فرهنگ قرآن و روایات اهل‌بیت (ع)
    Abstract: 
    قلۀ اهداف عالی در عرفان اسلامی رسیدن به لقاء الله است. در کلمات عارفان اسلامی از اسباب لقاء، سخن به میان آمده است، اما از حالات و احساسات پس از حصول لقاء، یا سخنی به میان نیامده و یا در حد برخی از اشارات به آن پرداخته شده است. این در حالی است که از آیات قرآن کریم و روایات اهل‌بیت(ع) ـ که در حقیقت ارائه‌دهندۀ عرفان واقعی و اصیل در نظام تربیتی اسلام می‌باشند ـ هم اسباب لقاء قابل برداشت است و هم حالات و احساساتی که برای سالک واصل حاصل می‌شود. تحقیق پیش‌رو با استفاده از روش توصیفی ـ ‌تحلیلی به کمک اسناد کتابخانه‌ای درصدد است به این مقوله با تکیه بر آیات و روایات اهل‌بیت(ع) بپردازد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد اسباب متعددی برای لقاء الله در فرهنگ قرآن و روایات اهل‌بیت(ع) قابل شناسایی است. حالات و احساسات پس از لقاء را هم می‌توان به دو قسم حالات و احساسات پس از لقاء در آخرت نظیر بهجت و شادابی شگفت‌انگیز، و حالات و احساسات پس از لقاء در دنیا نظیر رقّت قلب و بی‌قراری از خوف فراق، تقسیم کرد.
    References: 
    • قرآن کریم.
    • انصاری، عبدالله (1373). شرح منازل السائرین خواجه عبدالله انصاری. شرح علی شیروانی. تهران: الزهرا.
    • ابراهیمی، ابراهیم و صادری، مریم (1393). مفهوم‌شناســی واژۀ لقاء الله در قرآن. پژوهش‌های ادبی ـ قرآنی، 4 (2)، 89ـ114.
    • ابن‌بابویه رازی، منتجب‌الدین علی ‌بن ‌عبیدالله (1408ق). الاربعون حدیثا عن أربعین شیخا، من أربعین صحابیا. قم: مؤسسة الامام المهدی(عج).
    • ابن‌سینا، حسین‌ بن ‌عبدالله (1375). الاشارات و التنبیهات. قم: البلاغۀ.
    • ابن‌طاووس، على ‌بن ‌موسى (1409ق). اقبال الأعمال. چ دوم. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
    • ابن‌عربی، محیی‌الدین (1417ق). رسائل ابن‌عربی، ده رساله فارسی‌شده. مقدمه، تصحیح و تعلیق نجیب مایل هروی. تهران: مولی.
    • ابن‌قولویه، جعفر بن‌ محمد (1356). کامل الزیارات. نجف: دار المرتضویه.
    • ابن‌مشهدى، محمد بن‌ جعفر، (1419ق). المزار الکبیر. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
    • بحرالعلوم، سیدمهدی (1380). رساله سیر و سلوک. به کوشش محمدحسین حسینی‌ تهرانی. مشهد: انوار ملکوت.
    • جوادی ‌آملی، عبدالله (1377). تفسیر موضوعی قرآن کریم؛ مراحل اخلاق در قرآن. قم: اسراء.
    • خنشا، علیرضا و شمخی، مینا (1401). بررسی سیر تاریخی تطور آراء مفسران فریقین درباره شهود و لقاء الله. قرآن‌پژوهی، 4، 31ـ52.
    • رستمی، محمدحسن و ابریشمی، سمانه (1393). بررسی اختلاف آراء مفسران شیعه در خصوص مفهوم «لقاء الله» در قرآن کریم. مطالعات قرآن و حدیث، 15، 69ـ98.
    • شیروانی، علی (1374). اعتبار ادراک و شهود عرفانی از دیدگاه کتاب و اهل‌سنت. معرفت، 12، 31ـ39.
    • صافحیان، محمد (1387). دیدار و لقاء خداوند در نگاه قرآن، عترت و عرفان. پژوهش‌های اعتقادی کلامی، 11، 97ـ118.
    • صدوق، محمد بن‌ على (1413ق). من لا یحضره الفقیه. چ دوم. قم: دفتر انتشارات اسلامى.
    • صفرعلیزاده، مجتبی (1392). بررسی مفاهیم بنیادین عرفانی در آیات قرآنی. بهارستان سخن، 22، 121ـ140.
    • طباطبائی، سیدمحمدحسین (1389). رساله لب اللباب. به کوشش سیدمحمدحسین حسینی تهرانی. تصحیح سیدهادی خسروشاهی. قم: بوستان کتاب.
    • طباطبائی، سیدمحمدحسین (1417ق). المیزان فی تفسیر القرآن. قم: دفتر انتشارات اسلامى.
    • طبرسی‌، فضل‌ بن ‌حسن‌ (1372). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. چ سوم. تهران‌: ناصر خسرو.
    • طوسی، محمد ‌بن ‌حسن (1407ق). تهذیب الاحکام. تحقیق حسن موسوی‌ خراسانی. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
    • طوسی، نصیرالدین (1373). اوصاف الاشراف. تصحیح مهدی شمس‌الدین. تهران: سازمان چاپ و انتشارات.
    • فراهیدی، خلیل ‌بن ‌احمد (1410ق). کتاب العین. چ دوم. قم: هجرت.
    • کلینى، محمد ‌بن ‌یعقوب (1407ق). الکافی. چ چهارم. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
    • کفعمى، ابراهیم ‌بن ‌على (1418ق). البلد الأمین و الدرع الحصین. بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
    • مجلسی، محمدباقر (1403ق). بحارالانوار. بیروت: داراحیاء التراث العربی.
    • مجلسى، محمدباقر (1423ق). زاد المعاد. بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
    • محسنی‌زاده، زهرا (1388). مفهوم لقاء الله در آیات و روایات. حدیث اندیشه، 7 (4)، 58ـ72.
    • ملکی ‌تبریزی، میرزا‌جواد (1385). رساله لقاء‌الله. به ضمیمۀ رسالۀ لقاء الله امام خمینی(ره). ترجمۀ صادق حسن‌زاده. قم: آل‌علی.
    • یوسفی، رقیه و قاسمی، محدثه (1398). بررسی تطبیقی مسئله رؤیت الهی در المیزان و المنار با تأکید بر آیه میقات (اعراف: 43). تحقیقات قرآنی و حدیثی، 2، 9ـ19.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Qodsi, Ahmad. (2026) The Causes of Encountering God and the States and Feelings after the Encounter in the Qur'an and the Traditions of the Prophet's Household (PBUT). Anwar-e Ma`rifat, 14(1), 39-56 https://doi.org/10.22034/erfani.2026.5003489.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Ahmad Qodsi."The Causes of Encountering God and the States and Feelings after the Encounter in the Qur'an and the Traditions of the Prophet's Household (PBUT)". Anwar-e Ma`rifat, 14, 1, 2026, 39-56

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Qodsi, A.(2026) 'The Causes of Encountering God and the States and Feelings after the Encounter in the Qur'an and the Traditions of the Prophet's Household (PBUT)', Anwar-e Ma`rifat, 14(1), pp. 39-56

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Qodsi, A. The Causes of Encountering God and the States and Feelings after the Encounter in the Qur'an and the Traditions of the Prophet's Household (PBUT). Anwar-e Ma`rifat, 2026; 14(1): 39-56